Në 100 ditët e para të mandatit të tij të dytë, Presidenti Donald Trump ka nisur një ofensivë të paparë globale, duke sfiduar themelet e rendit botëror të krijuar pas Luftës së Dytë Botërore. Ai ka nisur një luftë tarifash, ka ulur ndihmat e jashtme të SHBA-së, ka përqafuar narrativën ruse për pushtimin e Ukrainës dhe ka hedhur ide për aneksimin e Grenlandës dhe rikthimin e Kanalit të Panamasë nën kontroll amerikan.
Ekspertë si Elliott Abrams, një konservator me përvojë në administratat Reagan dhe Bush, shprehen të befasuar nga radikalizimi i Trump, duke vlerësuar se politika e tij “America First” po izolon aleatët dhe po fuqizon kundërshtarët. Shumë qeveri tashmë po përgatiten për një botë më pak të parashikueshme, duke bërë ndryshime që mund të mbesin edhe nëse në vitin 2028 vjen një president më tradicional.
Skepticizmi rritet edhe për shkak të sinjaleve të regresit demokratik brenda SHBA-së: sulme ndaj gjyqtarëve, presion mbi universitetet dhe deportime masive drejt burgjeve famëkeqe në Salvador. Analistët si Dennis Ross paralajmërojnë se pasojat për rendin ndërkombëtar mund të jenë afatgjata, duke theksuar mungesën e qartësisë mbi atë që do të vijë më pas.
Edhe pse Trump ka tërhequr mbrapsht disa vendime tarifore, pritshmëritë janë që vendet partnere të SHBA-së të ndërmarrin hapa të pavarur për të mbrojtur veten. Europa po investon më shumë në mbrojtjen e saj, Koreja e Jugut po diskuton krijimin e një arsenali bërthamor dhe shumë vende po afrohen ekonomikisht me Kinën për të balancuar ndikimin amerikan.
Administrata Trump, ndërkohë, mohon çdo dëm në reputacionin e SHBA-së, duke pretenduar se është duke “korrigjuar” dobësitë e trashëguara nga administrata e Joe Bidenit. Në një deklaratë, Këshilli i Sigurisë Kombëtare tha se Trump po mbron punëtorët amerikanë, po frenon trafikimin e drogës dhe po sjell Rusinë e Ukrainën në tryezën e negociatave.
Në planin global, veprimet e Trump kanë ngritur shqetësime serioze. Ai ka mbështetur politikisht idenë e përvetësimit të Grenlandës, ka kërcënuar me marrjen e Kanalit të Panamasë dhe ka propozuar transformimin e Gazës në një qendër turistike në stilin e Rivierës. Analistët paralajmërojnë se ky retorikë mund të përdoret si justifikim nga Kina për të ndërhyrë në Tajvan.
Përballë kësaj paqartësie, vende si Gjermania, Franca, Kanadaja dhe Japonia po rivlerësojnë strategjitë e tyre të sigurisë dhe ekonomisë. Ndërkohë, Kina po shfrytëzon situatën për të ofruar alternativa ekonomike dhe ndihma humanitare, duke fituar terren aty ku SHBA-ja tërhiqet. Edhe pse nuk është vonë për Trump të ndryshojë qasje, çdo ditë që kalon e bën më të vështirë riparimin e marrëdhënieve të dëmtuara.
Përmbledhje:
- Trump ka transformuar rendin botëror duke përmbysur politikat tradicionale të SHBA-së.
- Aleatët tradicionalë po kërkojnë më shumë pavarësi dhe lidhje alternative ekonomike.
- Pavarësisht shqetësimeve, ende ekziston mundësia për të rikuperuar pozicionin global të SHBA-së.
Hashtage:
#Trump #RendBotëror #PolitikaJashtme #SHBA #NATO #Kina #BotaNeKrize