Ndërsa familjet kineze vazhdojnë të hezitojnë të shpenzojnë për mallra të shtrenjta, Pekini po e zhvendos fokusin drejt një leve të re për të ringjallur konsumin: eksperiencat dhe shërbimet e përditshme. Një plan i ri i Këshillit të Shtetit synon të rrisë peshën e konsumit të shërbimeve në ekonomi gjatë pesë viteve të ardhshme — nga turizmi me kroçera dhe jahte, te kujdesi për të moshuarit dhe organizimi i më shumë eventeve sportive e kulturore.
Ky orientim vjen në një kohë kur ekonomia përballet me pasojat e një krize të zgjatur në sektorin e pasurive të paluajtshme, treg pune të zymtë dhe pasiguri të të ardhurave, që i kanë bërë konsumatorët të kujdesshëm për blerje të mëdha. Ndërkohë, ekziston frika se bumi i eksporteve që amortizoi goditjen nga tarifat amerikane vitin e kaluar, mund të mos jetë i qëndrueshëm.
Megjithëse qeveria ka ofruar subvencione për ndërrimin e makinave dhe pajisjeve shtëpiake, rikthimi i shpenzimeve ka qenë i pabarabartë. Shitjet me pakicë u rritën vetëm 3.7% në vitin 2025, më ngadalë se prodhimi industrial (5.9%) dhe rritja e përgjithshme ekonomike (5%). Inflacioni i konsumatorit mbeti i sheshtë, ndërsa çmimet e prodhuesve ranë për të tretin vit radhazi, duke e thelluar presionin deflacionist mbi fitimet e bizneseve dhe pritjet për paga.
Megjithatë, të dhënat sugjerojnë një ndryshim në preferencat e familjeve. Sipas një ankete të Bankës Popullore të Kinës (People’s Bank of China), interesi për të rritur shpenzimet në aktivitete sociale dhe argëtuese arriti nivelin më të lartë në tetë vite, ndërsa dëshira për blerje të mëdha mbetet shumë nën nivelet para pandemisë. Analistët e S&P Global vërejnë se “kënaqësia emocionale” po luan rol më të madh në shpenzime, me theks te vetë-shprehja dhe përvoja, jo te posedimi material apo prestigji i markës.
Plani i ri i Pekinit parashikon përmirësime në stacionet hekurudhore turistike dhe linjat panoramike, investime në infrastrukturë për jahte, zgjerim të hyrjeve pa viza për më shumë shtete dhe shtim të pikave të rimbursimit të taksave në kufi për të nxitur turizmin hyrës. Po ashtu, autoritetet synojnë të rrisin ofertën për koncerte, performanca live dhe gara sportive ndërkombëtare, duke promovuar destinacione cilësore për sporte në natyrë.
Bankat janë nxitur të zgjerojnë kreditimin për kompanitë e shërbimeve, ndërsa firmat në kulturë, turizëm, arsim, sport dhe shërbime familjare do të kenë më shumë hapësirë për financim përmes obligacioneve. Shërbimet, që tashmë përbëjnë një burim kyç punësimi, shihen si një mënyrë për të stabilizuar papunësinë e të rinjve, pasi sektori terciar përfshin mbi 48% të punëkërkuesve të moshës 16–24 vjeç.
Megjithatë, ekonomistët janë skeptikë. Sipas tyre, rritja e konsumit kërkon reforma më të thella për të rritur të ardhurat e familjeve dhe për të forcuar mirëqenien sociale. Familjet kineze kursejnë më shumë për shkak të pasigurisë shëndetësore dhe sociale, veçanërisht në zonat rurale ku shpenzimet nga xhepi për shërbime mjekësore mbeten të larta. Pa investime më të mëdha në shërbime sociale, konsumatorët do të vazhdojnë të mbajnë një normë të lartë kursimi.
Të dhënat e Bankës Botërore (World Bank) tregojnë se konsumi final përbënte 56.6% të PBB-së së Kinës në 2024, shumë më pak se në SHBA (82.9%), Mbretërinë e Bashkuar (81.7%) dhe Japoni (74.7%). Ekspertët paralajmërojnë se edhe nëse konsumi i shërbimeve rritet, do të duhen vite për të kompensuar rënien e shitjeve të banesave dhe dobësinë e kërkesës së brendshme, e cila vazhdon të ushtrojë presion mbi çmimet.
Përmbledhje:
- Kina po zhvendos fokusin nga mallrat te eksperiencat për të nxitur konsumin.
- Shërbimet shihen si motor i ri rritjeje dhe si zgjidhje për papunësinë e të rinjve.
- Pa reforma në të ardhurat dhe mirëqenien sociale, rritja e konsumit mbetet e kufizuar.
Hashtag:
#Kina #Ekonomia #Konsumi #Sherbimet #Turizmi #Reforma #Pekini