Edhe pse përplasjet midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës janë përshkallëzuar vit pas viti, për shumë kohë mbeti konsensusi që bashkëpunimi tregtar ishte më i dobishëm sesa përplasja. Sot, kjo marrëveshje e heshtur po shembet dhe pasojat ekonomike janë gjithnjë më të dukshme në të dyja anët e Paqësorit — dhe përtej tij.
Të dhënat e Organizatës Botërore të Tregtisë (OBT) sugjerojnë se, nëse situata vazhdon kështu, tregtia mes SHBA-së dhe Kinës mund të bjerë me mbi 80% – një goditje që njihet si “shkëputje totale”. Parashikimet për rritjen globale janë përmbysur: nga +2.7% para tarifave të Trampit, në -0.2% këtë vit.
Shtetet e Bashkuara po ndiejnë ndikimin në disa fronte: Nvidia do të humbasë 5.1 miliardë euro pas ndalimit të shitjeve në Kinë, ndërsa Boeing nuk mund të dorëzojë avionë për kompanitë ajrore kineze. Edhe konsumatorët amerikanë, në përpjekje për të shmangur rritjen e çmimeve, kanë shtuar blerjet e pjesëve të makinave dhe veturave.
Ndërkohë, Kina ka reaguar fuqishëm. Ajo ka vendosur kufizime mbi eksportin e 7 mineraleve të rralla, kritike për teknologjinë moderne si iPhone dhe veturat elektrike – një lëvizje strategjike që synon të tregojë fuqinë e saj në zinxhirët globalë të furnizimit.
Në një qasje gjithnjë e më agresive, administrata Trump po përgatit presion mbi vende të treta për të kufizuar tregtinë me Kinën. Sipas Bloomberg, një prej opsioneve është vendosja e sanksioneve monetare dhe tarifave ndaj vendeve që ruajnë lidhje të forta me Pekinin.
Kina, nga ana tjetër, po pozicionohet si “palë e arsyeshme” përballë partnerëve të saj në Evropë dhe Azi, duke u përpjekur të ruajë imazhin si aktor i besueshëm. Ekspertët theksojnë se Pekini ka mësuar nga përplasja e vitit 2017 dhe tani e përdor fuqinë ekonomike në mënyrë më të sofistikuar dhe strategjike.
Presidenti i Rezervës Federale, Jerome Powell, paralajmëroi për një skenar të vështirë ekonomik: rritje e papunësisë, inflacion i shpejtuar dhe ngadalësim i rritjes ekonomike – një goditje e trefishtë që nuk është përjetuar më parë në këtë formë.
Në thelb, ky “divorc” SHBA-Kinë nuk është vetëm një çështje dy-palëshe, por një krisje në rendin ekonomik global që mund të ketë pasoja të gjera për dekadat që vijnë. Dhe me të dyja palët të pozicionuara në qëndrime të forta, nuk ka gjasa që zgjidhja të vijë shpejt – apo lehtë.
Përmbledhje:
- Tregtia SHBA-Kinë rrezikon të bjerë me mbi 80%, duke shënuar një “shkëputje” të plotë.
- Kina ka nisur të përdorë eksportet e saj strategjike si armë tregtare.
- SHBA po përpiqet të bindë aleatët të vendosin tarifa ndaj Kinës, por përballja duket e gjatë dhe e ndërlikuar.
Hashtage:
#SHBAKine #TregtiaGlobale #KrizaEkonomike #LuftaTregtare #PolitikaNdërkombëtare #MineraleTëRalla #Nvidia #Boeing #Tramp #XiJinping