Dollari amerikan ka hyrë zyrtarisht në një treg rënës, sipas analistëve të tregjeve, të cilët paralajmërojnë se dobësimi i monedhës është një “shpatë me dy tehe” për ekonominë e Shteteve të Bashkuara (United States). Rënia më e madhe njëditore që nga prilli erdhi këtë javë, pas komenteve të presidentit Donald Trump në Iowa (Iowa), ku ai deklaroi se dollari “po ecën shumë mirë”, një vlerësim që tregjet nuk duket se e ndanë.
Indeksi i dollarit amerikan, që mat forcën e monedhës kundrejt një shporte valutash kryesore, ka rënë me rreth 2.2% që nga fillimi i këtij viti, pas një tkurrjeje mbi 9% gjatë vitit 2025. Kjo rënie vjen në vazhdën e asaj që investitorët e quajtën më herët “shit Amerikën” (sell America trade), e nxitur nga politikat dhe retorika e administratës Trump.
Trump ka argumentuar prej kohësh se një dollar më i dobët ndihmon tregtinë ndërkombëtare, duke e bërë eksportin amerikan më konkurrues dhe duke rritur fitimet e kompanive amerikane nga jashtë, kur ato këmbehen sërish në dollarë. Sipas tij, një dollar shumë i fortë dëmton turizmin dhe e vështirëson shitjen e produkteve amerikane në tregjet globale.
Megjithatë, ekonomistët paralajmërojnë se përfitimet kanë edhe kosto. Një dollar i dobët i bën importet më të shtrenjta dhe mund të dëmtojë besimin e investitorëve. “Është një shpatë me dy tehe,” tha Nela Richardson, kryeekonomiste e ADP-së, në një intervistë për CNBC, duke theksuar se besimi i tregjeve është kyç në një kohë inflacioni të ngulitur, borxhesh të larta dhe nevoje për financim përmes bonove të thesarit.
Richardson argumentoi se dobësimi i dollarit e bën edhe më kompleks “enigmën e ekonomisë amerikane”. Sipas saj, treguesit kryesorë si rritja ekonomike dhe papunësia japin pamjen e një ekonomie të fortë, por realiteti nën sipërfaqe është më i fragmentuar, gjë që nuk përputhet me një dollar të fortë apo me politika monetare më shtrënguese.
Një tjetër element shqetësues është modeli i ashtuquajtur “ekonomi në formë K”. Sipas Richardson, 20% më i pasur i konsumatorëve po nxit shumicën e shpenzimeve, ndërsa shtresat më të ulëta po vuajnë nga inflacioni i lartë. Kjo pabarazi reflektohet edhe në tregun e punës, ku rritja e punësimit përqendrohet në sektorë që përfitohen më shumë nga konsumatorët me të ardhura të larta.
Ndërkohë, Cole Smead, drejtues i Smead Capital Management, beson se rënia e dollarit sapo ka filluar. Ai e krahason situatën aktuale me periudhat e mëparshme të “manive amerikane”, si ajo e teknologjisë në fund të viteve 1990, kur dollari ra me rreth 41% midis viteve 2002 dhe 2008. Sipas tij, flukset e mëdha të kapitalit që kanë hyrë në SHBA, të nxitura së fundmi nga bumi i inteligjencës artificiale (AI), mund të zhvendosen gradualisht drejt tregjeve të tjera, duke ushtruar presion shtesë mbi dollarin.
Edhe analistë të tjerë, si Daniel Von Ahlen nga TS Lombard, bien dakord se dollari mbetet i mbivlerësuar dhe i ekspozuar ndaj rënieve të mëtejshme. Ai vë në dukje se tensionet gjeopolitike, rritja e çmimeve të mallrave dhe rikthimi i narrativës “shit Amerikën” po e bëjnë monedhën amerikane më të brishtë, pavarësisht pritshmërive për rritje të fortë ekonomike në SHBA.
Përmbledhje:
- Një dollar më i dobët ndihmon eksportet, por rrit koston e importeve dhe pasigurinë e investitorëve.
- Treguesit zyrtarë tregojnë forcë, por pabarazitë e brendshme po thellohen.
- Analistët paralajmërojnë se rënia e dollarit mund të vazhdojë për shkak të zhvendosjes së kapitalit global.
Hashtag: #Dollari #EkonomiaAmerikane #TregjetFinanciare #Inflacioni #Investimet #PolitikaMonetare